جنگ در خلیج فارس به تغییرات عمدهای در نحوه صادرات نفت منجر شده است. با گذشت نزدیک به هفت ماه از آغاز این جنگ، قیمت نفت به حدود ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسیده است، اما این افزایش به اندازهای نبوده که در ابتدا پیشبینی میشد. تحلیلگران بر این باورند که عرضه نفت همچنان تا حدی برای پاسخگویی به نیاز جهانی کافی است. با این حال، افزایش قیمتها چالشهای سیاسی را برای دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا و دیگر رهبران جهانی به وجود آورده است.
مسیرهای جایگزین و ظرفیتهای خالی
یکی از علل اصلی این وضعیت آن است که عربستان سعودی و دیگر تولیدکنندگان نفت در خلیج فارس به سرعت مسیرهای جایگزین پیدا کردند و از ظرفیت خالی خطوط لوله خود استفاده کردند. هر بار که ایران و گروههای مسلح متحد ایران این مسیرها را هدف قرار دادند، کشورهای صادرکننده نفت و ارتش آمریکا به گزینههای دیگری روی آوردند. بهعنوان مثال، عربستان سعودی به خط لوله شرق به غرب خود روی آورد که نفت را به بندر ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل میکند. این خط لوله ظرفیت خالی دارد و به عربستان این امکان را میدهد تا در برابر تهدیدات حملات ایران مقاومت کند.
بیشتر بخوانید: کاخ سفید ممنوعیت صادرات دیزل آمریکا را رد کرد
وضعیت فعلی صادرات نفت
در حال حاضر، روزانه حدود شش تا هفت میلیون بشکه نفت از مسیر جنوبی عبور میکند و دو میلیون بشکه دیگر نیز از طریق خط لوله فجیره به آسیا منتقل میشود. این در حالی است که پیش از جنگ، حدود ۱۵ میلیون بشکه نفت روزانه از مسیرهای اکنون مسدودشده منتقل میشد. بنابراین، هنوز حدود هفت میلیون بشکه در روز نسبت به سطح پیش از جنگ کمبود وجود دارد. در عین حال، برداشت روزانه حدود سه و نیم میلیون بشکه نفت از ذخایر موجود در جهان و افزایش قیمت نفت، تقاضای جهانی را کاهش داده است و به تعادل نسبی در بازار کمک کرده است.
برآوردها نشان میدهد که در حال حاضر قیمت نفت به سطوح فوقالعاده بالا نرسیده و همچنان در محدوده ۱۰۰ دلار باقی مانده است. این در حالی است که ریستاد انرژی پیشبینی میکند قیمت نفت در سه ماه پایانی سال به ۸۵ تا ۹۰ دلار در هر بشکه برسد و اگر تنگه هرمز بازگشایی شود، سال آینده به حدود ۸۰ تا ۸۲ دلار کاهش یابد.
استفاده از مسیرهای جایگزین، اگرچه به کاهش کمبود نفت کمک کرده، اما هزینهبر و زمانبر است. بهعنوان مثال، انتقال نفت به آسیا از مسیر کانال سوئز به جای مسیر مستقیمتر دریای سرخ میتواند تا یک ماه به زمان سفر اضافه کند. همچنین، نفتکشها برای انتقال محمولهها ممکن است دستکم یک روز و نیم در خلیج عمان منتظر بمانند. در نهایت، افزایش تقاضا برای نفتکشهای غولپیکر نیز هزینه اجاره آنها را به شدت بالا برده است.
بیشتر بخوانید: عربستان سعودی خرید ۲۵ نفتکش را تکذیب کرد · رکورد جدید قیمت بنزین در آمریکا با عبور از ۴.۵۰ دلار
