کلاودیا بارل، مدیر عامل شرکت مِرسک در منطقه مکونگ، در تحلیل جدیدی به بررسی زنجیره تأمین در چین و جنوب شرق آسیا پرداخته است. طبق این تحقیق، مبادلات تجاری بین چین و کشورهای عضو انجمن ملل جنوب‌شرق آسیا (ASEAN) در سال گذشته به بیش از ۱.۰۵ تریلیون دلار رسید. این رشد قابل توجه، نیاز به گزینه‌های حمل و نقل بیشتری را در این منطقه ایجاد کرده است، در حالی که اختلالات مداوم زنجیره تأمین به چالش‌های جدیدی دامن می‌زند.
چالش‌های لجستیک و پاسخ‌دهی به اختلالات
تحقیقات نشان می‌دهد که ۸۷ درصد تصمیم‌گیرندگان لجستیک در این منطقه اقدام به افزایش استفاده از مسیرهای چندحمله‌ای کرده‌اند. با این حال، ۹۲ درصد از آنها به این واقعیت اشاره کرده‌اند که مسیرهای متنوع به طور کامل در شبکه‌های آنها پیاده‌سازی نشده است. در واقع، فقط ۰ تا ۲ درصد از پاسخ‌دهندگان توانسته‌اند به بالاترین سطح پیاده‌سازی مسیرها، اتصال شرکای تجاری، ادغام با نهادهای عمومی و دید کلی دست یابند.
بیشتر بخوانید: گزارش ETE از بازار گاز اروپا و چالش‌های ادغام آن
این تحقیق همچنین تاکید می‌کند که تنوع در گزینه‌های مسیر تنها اولین گام است و ظرفیت حمل و نقل موجود باید به طور همزمان آماده باشد. بدون وجود عناصر کلیدی مانند توافق‌های تجاری مستحکم و صلاحیت لازم برای تصمیم‌گیری، یک مسیر به ظاهر مقاوم می‌تواند در زمان اختلال کارایی خود را از دست بدهد.
واکنش‌های سریع به اختلالات زنجیره تأمین
در ۱۲ تا ۲۴ ماه گذشته، ۶۹ درصد از رهبران لجستیک اعلام کرده‌اند که نقاط ضعف (chokepoints) تأثیر قابل توجهی بر عملیات آنها داشته است. بسیاری از آنها به جای برنامه‌ریزی برای بحران‌ها، به واکنش‌های فوری مانند افزایش موجودی ایمنی تا ۵۰ درصد یا استفاده از گزینه‌های هوایی لحظه آخری روی آورده‌اند. این رویکردها به هزینه‌های بیشتری منجر می‌شود و ناپایداری شبکه را افزایش می‌دهد.
زنجیره‌های لجستیکی قوی می‌توانند به راحتی تشخیص دهند که کدام مسیرها دیگر کارایی ندارند و به سرعت گزینه‌های جایگزین را فعال کنند. این بدان معنا نیست که باید تمام شبکه را از نو ساخت، بلکه باید به بهبود مراحل و فرآیندها پرداخته شود تا در مواجهه با اختلالات، پاسخ‌های مناسب و متنوعی ارائه شود.
تحقیقات با ۲۶۰ تصمیم‌گیرنده لجستیک و زنجیره تأمین در منطقه آسیا و اقیانوسیه نشان می‌دهد که سازمان‌ها در توانایی پیش‌بینی، جذب و پاسخ به اختلالات تفاوت‌های قابل توجهی دارند. برای ارزیابی آمادگی خود، مدل بلوغ تاب‌آوری زنجیره تأمین معرفی شده است که پنج مرحله از قابلیت تاب‌آوری را شناسایی می‌کند.
این مراحل شامل: ۱) واکنشی، ۲) مدیریت شده، ۳) متصل، ۴) ساماندهی شده و ۵) پیش‌فعال است. شناخت مرحله‌ای که سازمان در آن قرار دارد، گام اول به سمت بهبود تاب‌آوری است.
بیشتر بخوانید: بررسی روند بازسازی تأسیسات نفت و گاز کشور به ریاست مسعود پزشکیان · رشد سریع بخش تولید بریتانیا در اکتبر ۲۰۲۶
