عربستان سعودی با افزایش تولید نفت خود به ۷ میلیون بشکه در روز، نقش محوری در احیای عرضه نفت اوپک ایفا کرده است. این افزایش تولید به‌ویژه به دلیل احیای بخشی از مسیرهای صادراتی از تنگه هرمز و استفاده از پایانه‌های ساحل دریای سرخ محقق شده است.
افزایش تولید اوپک به ۲۲.۸ میلیون بشکه در روز
تولید کل اوپک به ۲۲.۸ میلیون بشکه در روز رسیده که نشان‌دهنده بازیابی ظرفیت تولید و صادرات کشورهای خلیج فارس است. اما با این حال، تحقق ۸۸ درصد از سطح پیش از جنگ به این معناست که هنوز حدود ۱۲ درصد فاصله با شرایط عادی باقی مانده است.
بیشتر بخوانید: قیمت نفت خام برنت در بازار جهانی امروز مشخص شد
مدیرعامل شرکت ملی نفت عربستان (آرامکو)، امین ناصر، در کنفرانسی در ابوظبی اعلام کرد که این شرکت در نظر دارد در سه‌ماهه چهارم سال ۲۰۲۳ تولید را تا حد ممکن افزایش دهد. این اقدام به‌ویژه در شرایطی که قیمت نفت برنت به محدوده ۹۸ دلار در هر بشکه کاهش یافته، اهمیت زیادی دارد.
نقش عربستان در بازسازی عرضه جهانی
افزایش تولید عربستان به میزان ۹۷۰ هزار بشکه، به‌تنهایی بیشتر از افزایش خالص ۹۳۰ هزار بشکه‌ای کل اوپک بوده است. این موضوع به‌خوبی نشان‌دهنده نقش تعیین‌کننده عربستان در بازسازی عرضه جهانی است. همچنین، استفاده از دو مسیر صادراتی، یعنی تنگه هرمز و پایانه‌های ساحل دریای سرخ، انعطاف‌پذیری لجستیکی عربستان را افزایش داده و به تأمین امنیت عرضه کمک کرده است.
با این وجود، بلومبرگ گزارش می‌دهد که از اواخر اوت تاکنون نفتکشی در تصاویر ماهواره‌ای مربوط به پایانه‌های اصلی صادرات نفت ایران، از جمله جزیره خارک، مشاهده نشده است. این وضعیت در ارتباط با محاصره دریایی بنادر ایران توسط آمریکا است و به‌طور مستقیم بر عرضه نفت تأثیر گذاشته است.
به‌طور کلی، افزایش تولید و عرضه در شرایطی که مصرف جهانی همچنان تحت فشار است، دو اثر مهم دارد: یکی در بازار فیزیکی و دیگری در بازار قراردادهای آتی. کاهش قیمت نفت برنت به محدوده ۹۸ دلار، نشانه تعدیل انتظارات بازار است، اما به‌تنهایی نمی‌تواند موید رفع محدودیت‌های عرضه باشد.
چالش‌های بازگشت کامل به وضعیت عادی
تفاوت میان تولید و عرضه قابل دسترس در بازار بین‌المللی یکی از چالش‌های اصلی است. حتی اگر تولیدکنندگان به ظرفیت قبلی خود بازگردند، محدودیت‌های کشتیرانی، بیمه و هزینه حمل و نقل دریایی می‌تواند مانع از بازگشت کامل عرضه شود. گزارش‌ها نشان می‌دهد که صادرات نفت و فرآورده‌های خلیج فارس در اکتبر نسبت به رکورد سپتامبر کاهش داشته است و این امر نشان‌دهنده عدم تطابق بین افزایش تولید و عرضه به بازار جهانی است.
تحولات سیاسی در ایالات متحده و احتمال کاهش تنش‌ها با ایران نیز می‌تواند در تغییر انتظارات معامله‌گران تأثیرگذار باشد. با این حال، باید توجه داشت که تحقق یکی از موارد کاهش تنش سیاسی، رفع محدودیت‌های دریایی یا بازگشت پایدار جریان صادرات الزاماً به معنای تحقق دو مورد دیگر نیست.
اجلاس اوپک‌پلاس در ۲۹ نوامبر ۲۰۲۶، می‌تواند نقش مهمی در تعیین اهداف تولید سال ۲۰۲۷ ایفا کند. این ارزیابی ظرفیت فنی تولید اعضا اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا ظرفیت اسمی، ظرفیت عملیاتی و میزان تولید پایدار الزاماً یکسان نیستند.
بیشتر بخوانید: افزایش قیمت نفت خام برنت و وست تگزاس در معاملات روز جمعه · افاضلی درباره بلاتکلیفی صادرات نفت ایران توضیح داد
