رهبران کشورهای آسیای مرکزی در تاریخ ۶ نوامبر در آستانه گرد هم آمدند تا در مورد راهکارهای مقابله با تهدیدات ناشی از استفاده گروه‌های افراطی از هوش مصنوعی بحث کنند. این گفتگوها تحت قالبی به نام «فرایند عقبه» برگزار شد و به بررسی چگونگی استفاده گروه‌های مسلح از هوش مصنوعی برای تسهیل تروریسم متمرکز بود.
چالش‌های هوش مصنوعی و تروریسم
استفاده از تکنولوژی‌های پیشرفته مانند «دیپ فیک» برای انتشار پروپاگاندا و اطلاعات نادرست، و همچنین کمک به تلاش‌های جذب نیرو از جمله مباحث مطرح‌شده بود. گروه‌های مسلح همچنین از هوش مصنوعی برای مختل کردن تحقیقات دولتی در مورد حوادث و فعالیت‌های مشکوک تروریستی بهره می‌برند.
بیشتر بخوانید: FGE NexantECA پیش‌بینی می‌کند احتمال توافق آمریکا و ایران پایین است
شاوکت میرزایوف، رئیس‌جمهور ازبکستان، بیان کرد که تاشکند آماده است یک شعبه از دفتر مبارزه با تروریسم سازمان ملل را در آسیای مرکزی میزبانی کند تا همکاری‌های منطقه‌ای در زمینه «گزارش محتوای تروریستی، شناسایی تأمین مالی تروریسم و آموزش تخصص‌ها» تقویت شود. وی تأکید کرد که هوش مصنوعی می‌تواند به مقامات کمک کند تا فعالیت‌های گروه‌های مسلح را به طور مؤثرتری شناسایی و مختل کنند.
آموزش و فرصت‌های اقتصادی
میرزایوف همچنین به استفاده از هوش مصنوعی برای گسترش دسترسی به آموزش و افزایش فرصت‌های اقتصادی اشاره کرد و گفت: «آموزش با کیفیت و ایجاد شرایط برای افراد به منظور تحقق پتانسیل کامل خود، از بنیادهای مهم امنیت به شمار می‌رود.» این موضوع به عنوان یک محور کلیدی در بیانیه صادر شده از جلسه مورد تأکید قرار گرفت.
رئیس‌جمهور ازبکستان همچنین پیشنهاد راه‌اندازی برنامه‌ای به نام «روشنگری در برابر جهل در عصر دیجیتال» را تحت نظارت مرکز تمدن اسلامی تاشکند مطرح کرد. تهدیدات امنیتی ناشی از گروه‌های مسلح مستقر در افغانستان همچنان برای رهبران آسیای مرکزی نگران‌کننده است. تاجیکستان در سال گذشته شاهد چندین حادثه مسلحانه مرزی بوده است.
در عین حال، کنترل طالبان بر مناطق شمالی افغانستان که به کشورهای آسیای مرکزی هم‌مرز است، به طور کامل تثبیت نشده است. گروه‌های نظارتی افزایش درگیری‌های مسلحانه میان نیروهای طالبان و گروه‌های متخلف را در سال ۲۰۲۶ ثبت کرده‌اند. گروه‌های مسلح که از کنترل طالبان خارج هستند، از جمله داعش-خراسان، به جذب جوانان آسیای مرکزی پرداخته‌اند.
براین تاد، کارشناس امنیتی آسیای مرکزی در دانشگاه دفاع ملی، در شهادت خود در کمیته فرعی امور خارجه مجلس نمایندگان ایالات متحده در ژوئن ۲۰۲۵ گفت: «داعش-خراسان به طور فزاینده‌ای از شبکه‌های پراکنده‌ای از عوامل آسیای مرکزی برای بسط قدرت خود به صورت بین‌المللی استفاده می‌کند.» وی افزود: «جاذبه داعش-خراسان برای آسیای مرکزی به نزدیکی، ایدئولوژی و پیام‌رسانی آن مربوط می‌شود. پروپاگاندا برای آسیایی‌ها دیگر به صورت انبوه تولید نمی‌شود بلکه هدفمند و دقیق است.»
تاد تأکید کرد: «اینترنت به عنوان کلید این تغییر عمل کرده است. عملیات دیجیتال داعش-خراسان به طور فزاینده‌ای پیچیده شده و این سازمان به طور فزاینده‌ای از پلتفرم‌های رمزگذاری‌شده، زبان کدگذاری‌شده و محتوای تولیدشده با هوش مصنوعی برای فرار از شناسایی و دستکاری مخاطبان استفاده می‌کند.»
فرایند عقبه در سال ۲۰۱۵ توسط اردن راه‌اندازی شد با هدف تقویت هماهنگی، همکاری و تبادل تجربیات در زمینه مسائل امنیتی روز. در کنار میرزایوف، قاسم-ژومارت توکایف، رئیس‌جمهور قزاقستان و عبدالله، پادشاه اردن، در این جلسه حضور داشتند. همچنین روسای تاجیکستان و ترکمنستان و نمایندگان عالی‌رتبه از قرقیزستان و آذربایجان نیز در این نشست شرکت کردند.
بیشتر بخوانید: قائم‌پناه به توانمندی‌های نظامی ایران اشاره کرد · AskChief به بیش از ۱۰۰ کشتی در کمتر از یک سال دست یافت
