قیمت بوتان در بازارهای جهانی به شدت افزایش یافته و به بالاترین سطح خود در ۳۰ سال اخیر رسیده است. قیمت بوتان در شمال غرب اروپا به ۱۱۲۵ دلار در هر تن در اوایل نوامبر رسیده که از بالاترین قیمتهای قبلی بعد از حمله روسیه به اوکراین نیز فراتر رفته است. در آسیا، شاخص بوتان AFEI در تاریخ ۳ نوامبر به ۱۱۸۰ دلار در هر تن رسید و قیمت بوتان در ایالات متحده به ۹۲۰ دلار در هر تن، بالاترین سطح در ۱۴ سال اخیر، افزایش یافته است.
تغییرات در تجارت جهانی بوتان
این افزایش قیمت ناشی از چندین روند همزمان است که مهمترین آنها تغییر در جریانهای تجاری جهانی پروپان و بوتان از زمان آغاز جنگ آمریکا و ایران در ماه مارس میباشد. پیش از این درگیری، ایالات متحده تقریباً ۴۵ تا ۵۰ درصد از صادرات جهانی LPG را تأمین میکرد و خاورمیانه نیز ۳۰ تا ۳۵ درصد دیگر را تأمین میکرد. پس از آغاز بحران در خاورمیانه، سهم کشورهای خلیج فارس به ۱۱ درصد کاهش یافت و ایالات متحده جایگزین بسیاری از این کمبودها شده و سهم آن به ۶۵ درصد افزایش یافت.
بیشتر بخوانید: درآمدزایی ۳.۳ میلیارد دلاری Seadrill با پر شدن ظرفیت دکلهای حفاری ۲۰۲۷
تأثیرات بر بازار آسیا و هند
آسیا بخش عمدهای از این عرضه جایگزین را جذب کرده است. تولیدکنندگان خاورمیانه قبلاً نیمی از واردات آسیا را تأمین میکردند. اما در دوره آوریل تا اکتبر، ایالات متحده تا ۷۵ درصد از واردات آسیا را تأمین کرد. با این حال، در اکتبر، واردات بوتان به هاب آمستردام-روتردام-آنتورپ به ۱۳۰,۰۰۰ تن کاهش یافته که ۳۴ درصد کمتر از سال گذشته است.
علاوه بر این، هند به شدت تحت تأثیر قرار گرفته است. در زمان آغاز بحران، تقریباً ۸۷ درصد از واردات LPG این کشور از خلیج فارس بود. واردات LPG هند از ۲.۰۳ میلیون تن در فوریه به ۱.۱۷ میلیون تن در مارس کاهش یافت که بیش از ۴۰ درصد کاهش نشان میدهد. دولت هند به پالایشگاهها دستور داد تا حداکثر تولید LPG را انجام دهند و تولیدکنندگان به تولید گاز طبیعی لولهکشی روی آوردند.
در چین، تقاضا برای بوتان به دلیل افزایش ظرفیت تولید افزودنیهای بنزینی و مواد شیمیایی اساسی در حال افزایش است. پنج کارخانه جدید تولید متیل ترشی بوتیل اتر (MTBE) در سال ۲۰۲۵ افتتاح خواهند شد که ظرفیت کل آنها به ۳.۴ میلیون تن در سال میرسد و نیاز به بوتان وارداتی را افزایش میدهد.
در نهایت، تقاضای فصلی برای بوتان در فصل زمستان در ایالات متحده و اروپا نیز بر این افزایش قیمت تأثیر گذاشته است. با توجه به این عوامل، پیشبینی میشود که فشار بر بازار بوتان و LPG در آینده نزدیک ادامه یابد.
بیشتر بخوانید: حسین رفیقدوست مدیرعامل سابق پتروشیمی فنآوران کیست · احیای واردات نفت خام آسیا در اکتبر ۲۰۲۶




