جریان صادرات نفت خام از خلیج فارس به میزان ۱۶.۵ میلیون بشکه در روز از تاریخ ۱ تا ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۳ به بازارها ارسال شده است که این رقم با متوسط پیش از جنگ مطابقت دارد، هرچند در صورت عدم احتساب ایران. به گفتهٔ شرکت تحلیلهای کالایی Kpler، این افزایش صادرات در حالی رخ داده که تنگه هرمز همچنان به عنوان یک نقطه استراتژیک برای صادرات نفت باقی مانده است.
تغییر مسیر صادرات نفت
قبل از جنگ، ۸۳ درصد از نفت خام این منطقه از تنگه هرمز عبور میکرد، اما در سپتامبر ۲۰۲۳، ۴۰ درصد از نفتها از این تنگه دور زده شده و از طریق خطوط لوله و دیگر مسیرها به عربستان سعودی و امارات متحده عربی منتقل شدهاند. به طور دقیق، حدود ۶۰ درصد از این صادرات، معادل ۹.۹ میلیون بشکه در روز، از تنگه هرمز عبور کرده است. همچنین، Kpler اعلام کرده است که بیش از ۷۰ درصد نفت خامی که در اوت ۲۰۲۳ از تنگه عبور کرده، به صورت خارج از ساحل در خلیج عمان تغییر کشتی داده است.
بیشتر بخوانید: پتروشیمی نهبندان ظرفیت تبدیل شدن به هاب تولید MDF شرق کشور را دارد
کاهش توانایی ایران در کنترل تنگه
با وجود افزایش حجم صادرات، به نظر میرسد توانایی ایران در ایجاد اختلال در تنگه هرمز به طور قابل توجهی کاهش یافته است. محمد قایدی، مدرس دانشگاه جورج واشنگتن، اظهار داشته است که سطح فعلی ترافیک برای تهران "غیرقابل قبول" است. به رغم این، این ارقام به معنای از دست دادن کنترل کامل ایران بر تنگه نیست. در واقع، توانایی ایران بر ایجاد خطر برای عبور کشتیها به علت حفاظت نیروهای آمریکایی و توسعه روشهای جدید برای حمل نفت کاهش یافته است.
به گفتهٔ الن ر. والد، تحلیلگر بازار انرژی، توانایی ایران برای حمله به کشتیها در خلیج فارس در حال کاهش است و این امر به کشتیها اجازه میدهد تا تحت پوشش نظامی آمریکا عبور کنند. با این حال، وی هشدار داده است که افزایش در جریان نفت نباید به عنوان بازگشت به وضعیت عادی در نظر گرفته شود، زیرا برخی از شرکتها با ریسکهای قابل توجهی در حال حمل نفت از تنگه هستند.
در نهایت، این تغییرات نشان میدهد که تنگه هرمز همچنان یک نقطه آسیبپذیر برای واشنگتن است، حتی اگر ایران دیگر قادر به اعمال فشار به اندازه قبل نباشد.
بیشتر بخوانید: پیشرفتهای جدید در صنعت نفت بریتانیا و تأثیر آن بر بازار جهانی · افزایش قیمت آتی گاز طبیعی به بالای ۳ دلار




