روسیه با افزایش صادرات نفت و گاز طبیعی مایع از مسیر دریای شمال به آسیا، به دنبال تأمین نیازهای این منطقه در شرایط ناپایدار جهانی است. در سال ۲۰۲۶، صادرات نفت روسیه از مسیر دریای شمال (NSR) به ۲۰ میلیون بشکه رسیده که نسبت به سال گذشته نزدیک به ۵۰ درصد افزایش نشان می‌دهد.
افزایش حجم صادرات نفت
در بازه زمانی از جولای تا نیمه اکتبر، که یخ‌های دریای قطبی در کمترین حالت خود قرار دارند، روسیه به استفاده از ناوگان سایه‌ای برای دور زدن نقاط تنگه و تأمین نیازهای آسیا پرداخته است. به گفتهٔ تاجران، حجم صادرات نفت روسیه از این مسیر تا پایان دوره ناوبری ممکن است به ۵ تا ۱۰ میلیون بشکه دیگر افزایش یابد. در فصل گذشته، حجم صادرات نفت از این مسیر ۱۳ میلیون بشکه بوده است.
بیشتر بخوانید: بریتانیا توسعه میدان گاز جکداو را تأیید کرد
مسیر دریای شمال و مزایای آن
طول مسیر دریای شمال ۱۳,۹۴۷ کیلومتر است که به مراتب کوتاه‌تر از مسیر کانال سوئز با طول ۲۰,۹۲۱ کیلومتر است. با این حال، این مسیر گران‌تر و خطرناک‌تر به شمار می‌آید. در سال جاری، با توجه به اختلالات در مسیرهای کانال سوئز، تنگه هرمز و دریای سیاه، مسیر دریای شمال به عنوان یک گزینه قابل توجه برای صادرات نفت روسیه به آسیا معرفی شده است. این مسیر به صادرکنندگان نفت روسیه این امکان را می‌دهد که بدون بازرسی‌های غربی و محدودیت‌های بندری، محصولات خود را به بازارهای چین و هند برسانند.
پروژه‌های انرژی داخلی جدید در شمال روسیه، نظیر پروژه نفتی Vostok Oil و گسترش عملیات‌های LNG در قطب شمال، به طور فعال در حال پمپاژ و ارسال حجم‌های بیشتر به زنجیره‌های تأمین آسیایی هستند. در همین حال، نرخ‌های کرایهٔ نفتکش به رکوردهای بالایی رسیده است، زیرا نفتکش‌های فوق‌العاده با موانع و تأخیرهایی مانند انتقال نفت از کشتی به کشتی در خارج از تنگه هرمز مواجه هستند.
هزینه‌های بالای حمل و نقل رفتار خریداران آسیایی را تغییر داده است به طوری که آن‌ها به طور فزاینده‌ای از نفتکش‌های کوچکتر و قراردادهای چارتر بلندمدت برای تأمین نفت خام استفاده می‌کنند. این نرخ‌های بالاتر همچنین پالایشگران آسیایی را وادار کرده است که به دنبال گزینه‌های جایگزین از خاورمیانه و آمریکای لاتین باشند.
برای روسیه، مسیر دریای شمال نمایانگر یک جایگزین امن برای آب‌های اروپایی است، جایی که نفتکش‌ها به‌طور مکرر بازداشت می‌شوند. ایالات متحده، اتحادیه اروپا و انگلستان صدها نفتکش ناوگان سایه‌ای را به دلیل نقض سقف قیمت یا فعالیت بدون بیمه دریایی مناسب تحریم کرده‌اند. به گزارش‌ها، شرکت نفتی گازپروم نفت، صادرات خود از مسیر دریای شمال را در سال جاری نسبت به سال ۲۰۲۵ به میزان ۳۵ درصد افزایش خواهد داد.
ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، در یک نشست اقتصادی در ولادی‌وستوک اظهار داشت که روسیه انتظار دارد گردش بار از طریق مسیر دریای شمال تا سال ۲۰۳۰ به ۷۰ میلیون تن در سال دو برابر شود. چین و هند بزرگ‌ترین خریداران نفت خام روسی هستند و چین به‌طور مستقیم روزانه نزدیک به ۱ میلیون بشکه نفت خام روسی را از طریق زیرساخت‌های زمین‌پایه، عمدتاً از طریق خط لوله ESPO تأمین می‌کند.
بیشتر بخوانید: بررسی روند بازسازی تأسیسات نفتی و گازی کشور در نشست هیئت دولت · مارک کارنی بر نقش کلیدی آلبرتا در صنعت انرژی کانادا تأکید کرد
