آزادسازی واردات لوازم خانگی با برندهای کره‌ای به تازگی بار دیگر بحث واردات کالاهای مصرفی بادوام را در اقتصاد ایران داغ کرده است. بر اساس توضیحات سازمان توسعه تجارت، این تصمیم به معنای آزاد شدن واردات رسمی لوازم خانگی بزرگ نیست، بلکه تنها محدودیت برند و مبدأ برای برخی واردات از مسیر تعاونی‌های مرزنشینان برداشته شده است. واردات رسمی و گسترده لوازم خانگی بزرگ همچنان ممنوع است.
تأثیرات اقتصادی آزادسازی واردات
حاکم ممکان، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، در این زمینه اشاره کرده است که در صورت عدم عمل به تعهدات تولیدکنندگان برای تأمین قطعات، احتمال صدور مجوز واردات چهار قلم لوازم خانگی تا سقف ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلیون دلار وجود دارد. این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که اقتصاد ایران با محدودیت ارزی، تحریم و کاهش قدرت خرید مواجه است. به همین دلیل، سوالاتی در مورد زمان مناسب برای آزادسازی واردات و تأثیرات آن بر بازار داخلی مطرح شده است.
بیشتر بخوانید: افزایش ۸ امتیازی شاخص دریایی بالتیک به ۳۱۴۸
تجربه تحریم‌های اقتصادی علیه ایران نشان می‌دهد که این تحریم‌ها تنها به حساب‌های دولتی و مبادلات بانکی محدود نمی‌شوند، بلکه زنجیره تولید و اشتغال نیز تحت تأثیر قرار می‌گیرد. ریچارد نفیو، از مقام‌های ارشد سابق دولت آمریکا، در کتاب خود به اثرات تحریم‌ها بر مشاغل تولیدی و درآمدهای صادراتی اشاره کرده است. این نکته نشان‌دهنده اهمیت تصمیم‌گیری درباره تولید و واردات در اقتصاد تحریم‌شده است.
وضعیت صنعت لوازم خانگی
صنعت لوازم خانگی در ایران امروز دیگر محدود به چند کارخانه مونتاژکار نیست. به گزارش انجمن صنایع لوازم خانگی ایران، این صنعت حدود ۳۰۰ هزار شغل مستقیم و یک میلیون شغل غیرمستقیم ایجاد کرده و حدود ۶۰۰ واحد فعال در آن حضور دارند. متوسط عمق داخلی‌سازی در این صنعت حدود ۶۵ درصد است و گردش مالی بازار لوازم خانگی تقریباً ۶.۵ میلیارد دلار برآورد می‌شود.
با این حال، بازار لوازم خانگی با پدیده قاچاق نیز مواجه است. برآوردها نشان می‌دهد که حجم قاچاق این کالاها در سال‌های اخیر بین ۱.۶ تا ۲ میلیارد دلار بوده است. در این شرایط، سیاست‌های وارداتی باید به گونه‌ای طراحی شوند که شفافیت و رقابت قانونی را تقویت کنند و از ورود کالاهای فاقد خدمات پس از فروش و عدم رعایت حقوق مصرف‌کننده جلوگیری نمایند.
حامیان تولید داخل بر کاهش وابستگی ارزی و صرفه‌جویی ارزی تأکید دارند. به‌طوری‌که بازار سه قلم کالای یخچال و یخچال‌فریزر، ماشین لباسشویی و ماشین ظرفشویی ارزش ۲.۵ میلیارد دلار دارد و تولید داخلی این کالاها می‌تواند حدود ۱.۸ میلیارد دلار صرفه‌جویی ارزی ایجاد کند. با این حال، تولیدکنندگان نیز با محدودیت‌های ارزی مواجه هستند و در سال ۱۴۰۴، تخصیص ارز این صنعت حدود ۴۱ درصد کاهش یافته است.
بنابراین، زمان‌بندی و سیاست‌های وارداتی نیازمند دقت و بررسی دقیق هستند. آیا باید هم‌زمان با محدود شدن منابع ارزی، بخشی از این منابع به سمت واردات کالاهای نهایی مشابه تولید داخل هدایت شود؟ این پرسش‌ها و موارد دیگر نیاز به توجه بیشتری از سوی سیاستگذاران دارد.
بیشتر بخوانید: سازمان ملل اعلام کرد یارانه‌های سوختی جهانی می‌تواند به بالای ۱ تریلیون دلار برسد · کاهش اشتغال غیرکشاورزی در ایالات متحده با ۲۹۰۰۰ شغل جدید
