کرایه حمل نفت خام روسیه به دلیل تحریمهای غرب و محدودیتهای ناشی از تنشهای دریای سیاه به شدت افزایش یافته است. این وضعیت ناشی از سه عامل اصلی است که زنجیره لجستیک نفتی روسیه را تحت فشار قرار دادهاند.
عوامل فشار بر زنجیره لجستیک نفتی
نخست، تحریمهای غرب بازار اروپا را از دست مسکو گرفته و این کشور ناچار است نفت خود را به بازارهای دوردست مانند هند و چین ارسال کند. نفتی که پیشتر به سرعت به پالایشگاههای اروپایی میرسید، اکنون باید از بندرهای بالتیک و دریای سیاه عبور کند. مسیر بالتیک تا غرب هند با گذر از کانال سوئز و دریای سرخ ممکن است دهها روز زمان ببرد، که به معنای افزایش هزینهها برای اجاره کشتی و بیمه است.
بیشتر بخوانید: پیشرفت بازسازی پالایشگاههای پارس جنوبی با تأکید بر ظرفیت تولید
افزایش هزینههای حمل
دومین عامل، محدودیت در دسترسی به ناوگان است. بسیاری از تانکرها به دلیل تحریمها و ریسکهای بیمهای از بارگیری در دریای سیاه خودداری میکنند. به همین دلیل، در شرایطی که عرضه کشتی کم و تقاضا بالا باشد، مالکان کشتی به راحتی میتوانند اجارههای بالاتری را مطالبه کنند.
به عنوان مثال، اجاره یک تانکر ۱۰۰ هزار تنی از بالتیک به هند حدود ۲۳ میلیون دلار تمام میشود که معادل ۳۱ دلار به ازای هر بشکه است. این در حالی است که تانکر بزرگتری که از دریای سیاه به هند میرود، حدود ۳۰ میلیون دلار دریافت میکند که به معنای ۲۹ دلار برای هر بشکه است. این هزینهها نسبت به سپتامبر که حدود ۲۰ دلار بود، به طور قابل توجهی افزایش یافته و به بخش قابل توجهی از قیمت نهایی نفت تبدیل شده است.
در این میان، پالایشگاههای هندی در موقعیت دشواری قرار دارند؛ زیرا نفت روسیه هنوز با تخفیف جذاب عرضه میشود، اما هزینههای حمل بالا ممکن است این مزیت را از بین ببرد. همچنین، افزایش کرایهها بر درآمد فروشندگان روس فشار وارد میکند و آنها را به دنبال کاهش نرخها وادار میکند.
سناریوهای مختلفی برای آینده وجود دارد؛ از جمله تداوم این وضعیت تا زمستان، کاهش نسبی نرخها در صورت ورود ناوگان جدید به بازار، و یا جابهجایی مسیرها و تغییر ساختار فروش. در نهایت، این وضعیت ممکن است بر قیمت جهانی نفت تأثیر بگذارد و به نفع تولیدکنندگانی همچون ایران باشد.
بیشتر بخوانید: پتروشیمی خلیج فارس استراتژی خروج را بازتعریف کرد · تحلیل بازار نفت بهویژه در میدانهای خلیجفارس




