تاجیکستان اعلام کرده که صادرات نفت و فرآوردههای نفتی از ایران را آغاز کرده است. این اقدام میتواند منبع جدیدی برای تأمین انرژی تاجیکستان باشد، کشوری که تا پیش از این عمدتاً سوخت مورد نیاز خود را از روسیه تأمین میکرد.
جزئیات ارسال محمولهها
وزارت انرژی و منابع آب تاجیکستان تأیید کرده که ارسال محمولهها از اواخر ماه اوت و پس از مذاکرات میان دو کشور برای گسترش همکاریهای نفتی آغاز شده است. با این حال، جزئیات مربوط به حجم محمولهها، شرایط تجاری این مبادلات یا نحوهٔ انتقال نفت و فرآوردههای نفتی ایران به تاجیکستان هنوز مشخص نشده است.
بیشتر بخوانید: کاهش مالیات بر صادرات سوخت دیزل و سوخت جت در هند
تاجیکستان بهدنبال تأمین سالانه تا دو میلیون و ۵۵۰ هزار تن نفت خام و فرآوردههای نفتی، از جمله بنزین، گازوئیل و سوخت هواپیما از ایران است. این رقم سقف درخواستی تاجیکستان است و به معنای واردات حتمی این میزان نفت نیست.
پیامدهای تحریمی و نگرانیها
این اقدام تاجیکستان پرسشهایی را دربارهٔ احتمال مواجهه با تحریمهای ثانویه آمریکا مطرح کرده است. جیجی اوکانل، سخنگوی وزارت خزانهداری آمریکا، دربارهٔ خطرات فعالیت در بخشهای نفت و پتروشیمی ایران هشدار داده و اعلام کرده که هر نهادی که در این بخش فعالیت کند، مسئولیت این خطرات را به عهده دارد.
روابط موجود میان تاجیکستان و ایران در حال حاضر در حال بهبود است. ادوارد لمون، رئیس انجمن آکسوس برای امور آسیای میانه، اظهار میکند که این توافق نشاندهندهٔ نزدیکی روابط دو کشور است. تاجیکستان و ایران از سال ۱۹۹۲ روابط دیپلماتیک برقرار کردهاند و حجم تجارت دوجانبه در سال ۲۰۲۵ به ۴۳۸ میلیون دلار رسیده است.
تاجیکستان در تلاش است تا با کشورهای همسایه برای تأمین سوخت مورد نیاز خود مذاکره کند، بهویژه با توجه به کمبود سوخت در روسیه و محدودیتهای صادراتی این کشور. در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، روسیه بیش از ۹۱ درصد واردات فرآوردههای نفتی تاجیکستان را تأمین کرده بود.
توافق برای تأمین انرژی از ایران میتواند به تاجیکستان در یافتن منابع جایگزین کمک کند، اما مسائل لجستیکی و صرفه اقتصادی انتقال حجم بالای نفت از ایران به تاجیکستان، که کشوری محصور در خشکی است، همچنان مورد سوال است.
با توجه به افزایش فشارهای آمریکا بر درآمدهای نفتی ایران، تاجیکستان باید دقت کند که چگونه میتواند منافع اقتصادی خود را در عین توازن در روابط با قدرتهای جهانی نظیر ایالات متحده و روسیه حفظ کند.
بیشتر بخوانید: Amplitude Energy تصمیم به توسعه پروژه تأمین شرق ساحل را گرفت · کاهش ۲۵۰ میلیون مترمکعبی گاز در ایران و چالشهای زمستان ۱۴۰۳




